Plat

Het is weer zover. Voor de vierde achtereenvolgende dag wordt slechts mondjesmaat vanaf Franse vliegvelden gevlogen. Dit keer zijn de verkeersleiders en colère. De mannen en vrouwen die de piloot van A naar B praten pikken 't niet dat hun job vervalt omdat de controle van het luchtruim geconcentreerd wordt in vijf Europese landen. Vandaag werd de helft van de vluchten vanaf Orly geschrapt en om de feestvreugde te verhogen gooiden ook flink wat piloten van Air France de boel plat.

Met de auto wordt 't eveneens een heet weekend, want morgen stromen de skidorpen weer leeg. Rood alarm is aangekondigd voor de helft van het land.

Bon weekend...

Kerst zonder?

De kans op een witte kerst speelt in Frankrijk niet zo'n grote rol. Het is vrijwel uitgesloten dat het héle land ooit onder een witte deken zal liggen. Dus kunnen we ons druk maken over andere zaken. Want er dreigt een serieuze kerst zonder....geld.

Vandaag zijn vakbonden namelijk in actie geschoten. Dit keer voor leden die met gepantserde auto's geldautomaten bevoorraden. Ze willen een betere financiële regeling voor de gevolgen van overvallen op geldauto's. En dat schijnt nogal toe te nemen. Doel van de gestaalde kaders is Frankrijk met kerst zonder geld te laten zitten. Grève dus. Vooral in het zuiden is de stakingsoproep goed opgevolgd, rond Parijs zou het allemaal wel meevallen.

Voor de zekerheid toch wat extra flappen in huis gehaald. Edoch, paniek blijkt niet nodig. De bankbaas vertelde dat het alleen gaat om de DAB, de Distributeur Automatique de Billets. Die staat bijvoorbeeld in winkels, op een parking of zomaar eenzaam ergens achter een boom.
Niet te verwarren met de GAB, de Guichet Automatique de Banque in de gevel van de lokale bank. De bankbaas zelf verzorgt het vullen en die werkt gewoon door. Pinnen dus. Bovendien heeft half Frankrijk een Carte Bleue en de andere helft betaalt nog steeds met het chequeboekje. Vandaar dat eindeloze wachten bij de super-kassa, maar dat terzijde.

Overigens weer een nieuw woord geleerd. De mensen die de DAB's vullen heten dabistes.

Staking

De Franse Revolutie, waarbij mede door acties van arbeiders de macht van koning en adel voorgoed werd gebroken, maakte geen einde aan het verbod om te staken. Integendeel, in het jaar XI van de nieuwe revolutionaire tijdrekening (1803) werd elke samenkomst van werkers verboden. Ook boeren moesten voortaan op hun erf blijven. Bovendien verklaarde (toen nog) eerste consul Napoleon Bonaparte alle vakbonden voor het gemak maar illegaal. Strenge politiecontrole werd mogelijk door gelijktijdige invoering van een werkboekje (livret ouvrier), waarin de baas elke dag begin- en eindtijd moest noteren. 

Pas in 1864 werd het recht op staken en oprichten van vakbonden in de wet vastgelegd. Voor de zekerheid stond daarin ook dat het iedereen vrij moest staan om desondanks toch te blijven werken en dat (sic) geweld bij werkonderbreking niet was toegestaan.

Het door de Duitse bezetter gecontroleerde Vichy-bewind maakte op 4 oktober 1941 een einde aan alle vrijheden en in het Charte du Travail van die datum was alleen nog sprake van een eenheidsvakbond. Die danste naar het pijpen van de foute maarschalk Pétain, uiteraard onder controle van de collaborerende politie.

Wanneer op 27 oktober 1946 de grondwet van de Vierde Republiek van kracht wordt, zijn alle sociale rechten hersteld, plus het verbod op discriminatie op het werk. ‘Tout homme peut défendre ses droits et ses intérêts par l'action syndicale et adhérer au syndicat de son choix.’ Met gejuich aanvaard en Fransen nemen sindsdien alle sores bij de ontelbare stakingen voor lief.

Ook deze week, toen een deel van het openbaar vervoer rond Parijs plat ging en tienduizenden werkers op de perrons nutteloos de tijd moesten doden. Wachtend op de enkele treinbestuurder die gebruik maakte van het recht om gewoon te werken.